Tymczasowa odbudowa protetyczna

Jakość uzupełnienia tymczasowego ma ogromne znaczenie dla efektu końcowego. Tymczasowa odbudowa, korona lub most muszą być doskonałym odwzorowaniem ostatecznej odbudowy, a różnią się jedynie materiałem, z którego są wykonane. Jeżeli nie osiągnie się tego celu, często dochodzi do niepowodzenia w postaci uszkodzenia tkanek przyzębia, podrażnienia miazgi, zmian w zgryzie i nie zadowolenia pacjenta.

Tymczasowa odbudowa protetycznaPodstawy
Uzupełnienie tymczasowe ma spełniać następujące zadania:
1. Ochrona miazgi oraz stabilizacja opracowywanych zębów filarowych w czasie, gdy odlewane są ostateczne odbudowy. Odpowiednia grubość żywicy akrylowej i dobre przyleganie na brzegach zapewnia ją ochronę przed uszkodzeniami spowodowanymi przez wysoką temperaturę, a także przed wnikaniem bakterii i śliny do kanalików zębiny.

 

2. Ochrona opracowanego zęba i równoległości filarów. Gdy tymczasowe uzupełnienie ma być podobne do ostatecznej odlanej odbudowy, osoba wykonująca je ma bezpośrednio możliwość ocenienia (i poprawienia, jeśli to konieczne) opracowania zęba pod kątem prawidłowości istniejących podcieni, niewystarczające go ze szlifowania oraz dróg wprowadzania protezy.
3. Natychmiastowe uzupełnienie brakujących lub usuniętych zębów. Tymczasowa odbudowa protetyczna zapewnia natychmiastowe uzupełnienie bezzębnych przestrzeni. Pomaga to w stabilizacji i zapobiega przemieszczaniu się filarów.
4. Polepszenie wyglądu estetycznego w uzębieniu z brakami i ubytkami. Tymczasowa odbudowa zapewnia pokrycie estetycznymi koronami z żywicy nie prawidłowo ustawionych, skorodowanych, przebarwionych, źle wykonanych i złamanych filarów.
5. Zdrowe środowisko tkanek przyzębia. Stłoczone i źle ustawione filary, nawiasy istniejących wypełnień i obszary nadżerek lub starcia są zastępowane przez prawidłowo ukształtowane korony z żywicy zapewniające prawidłowy stan tkanek przyzębia.
6. Możliwość oceny i poprawienia codziennych zabiegów higienicznych wykonywanych przez pacjenta dbającego o tymczasowe uzupełnienie jako wstępnego warunku wykonania odbudowy stałej. Pacjenci często nie starannie i nieumiejętnie wykonują codzienne zabiegi konieczne do utrzymywania higieny protezy stałej. W tym przypadku można wziąć pod uwagę założenie ruchomej protezy.
7. Ułatwienie leczenia tkanek przyzębia przez zapewnienie dostępu i pełną widoczność miejsc zabiegu. Usunięcie odbudowy tymczasowej zapewnia lekarzowi niczym nie zasłonięte pole operacyjne, w którym może przeprowadzać zabieg i korekcji tkanek miękkich i twardych.
8. Stabilizacja ruchomych zębów w czasie i poleczeniu przyzębia. Połączenie dwóch lub większej liczby zębów szyną zwiększa odporność na działające siły i zapewnia efekt stabilizacji oraz zmianę kierunków działających wektorów sił nacisku. Jest to ważne, gdy włókna więzadeł ozębnej są w trakcie ponownego łączenia się z cementem po leczeniu periodontologicznym zęba filarowego. Do zęba unieruchomione go dzięki szynowaniu mogą dołączyć się włókna ozębnej, podczas gdy ruchomy ząb filarowy ma małe szanse na ponowne połączenie się z więzadłami ozębnej.
9. Ułatwienie rozwoju i ocena okluzji. Dzięki dodawaniu lub usuwaniu żywicy akrylowej z powierzchni zgryzowej i konturów uzupełnienia tymczasowego można ocenić wiele schematów okluzji i zebrać dane dotyczące wykonywanych ruchów.
10. Ocena wymiaru pionowego, wymowy, przestrzeni powietrznej jamy ustnej i estetyki wyglądu. Informacje zebrane dzięki zmianom i wykończeniu szyn tymczasowych mogą być później użyte do wykonania odlanych szyn.
11. Pomoc w ustaleniu rokowania w przypadku zębów budzących wątpliwości. W fazie leczenia z zastosowaniem uzupełnienia tymczasowego można ustalić zmiany we wzorcach ruchomości, ocenić wgojenie się przeszczepów kostnych, ponowne pojawienie się blaszki zbitej, grubość więzadła przyzębia, powodzenie hemisekcji, powodzenie zabiegów wycięcia połowy zęba wielokorzeniowego, zmniejszenie głębokości kieszeni przyzębnych, z łagodzenie objawów chorób przyzębia. Pomoże to lekarzowi w podjęciu decyzji dotyczących zachowania „wątpliwego” zęba filarowego.

Źródło: Stomatologia Estetyczna, Czelej, Lublin 1998

Stopy metali szlachetnych w ortodoncji

W pierwszej połowie XX w. stopy metali szlachetnych w ortodoncji, używane były rutynowo, głównie dlatego, że żaden inny znany stop nie tolerował warunków panujących wewnątrz jamy ustnej.

Stopy metali szlachetnych w ortodoncjiCzyste złoto jest zbyt miękkie do większości zastosowań dentystycznych, ale jego stopy (często zawierające platynę, pallad i miedź) mogły znaleźć zastosowanie w ortodoncji. Wprowadzenie stali nierdzewnej i wzrost cen złota sprawiły, że stopy złota stały się zbyt kosztowne. Tylko aparat Crozata jest wciąż okazjonalnie wykonywany ze złota, według oryginalnego projektu z początku XX w.

 

Stal nierdzewna i stopy chromo-kobaltowe Stal nierdzewna oraz stopy chromokobaltowe (Elgiloy; Rocky Mountain Co.) mające podobne właściwości zastąpiły metale szlachetne w ortodoncji z powodu znacznie lepszej wytrzymałości i zdolności sprężynowania przy odpowiedniej odporności na korozję. Odporność stali nierdzewnej na korozję wynika ze stosunkowo wysokiej zawartości chromu. Typowy skład stopu do zastosowania ortodontycznego zawiera 18% chromu i 8 % niklu (zatem materiał ten często
określa się jako „stal nierdzewna 18-8”). Właściwości takich stalowych drutów można kontrolować w dość szerokim zakresie przez plastyczną obróbkę na zimno i wyżarzanie metalu podczas procesu produkcji. Stal jest zmiękczana przez wyżarzanie metalu i utwardzana przez obróbkę plastyczną na zimno. W pełni wyżarzone
druty ze stali nierdzewnej są miękkie i dobrze formowalne.

Stopy metali szlachetnych w ortodoncji. Ligatury stalowe używane do wiązania łuków ortodontycznych do zamków wykonywane są właśnie z takiego bardzo miękkiego drutu (dead soft wire). Stalowe łuki oferowane są w formie częściowo wyżarzonych drutów, w których umowna granica plastyczności jest podwyższona kosztem podatności na formowanie. Stalowe łuki z najbardziej imponującą granicą odkształcenia plastycznego (o „super” jakości) są bardzo kruche i łamią się przy dogięciu pod ostrym kątem. „Klasyczny” stalowy drut ortodontyczny może być doginany do prawie każdego pożądanego kształtu bez ryzyka złamania.

Jeśli nie są konieczne mocne dogięcia, używa się łuków superelastycznych, ale trudno przedstawić lepsze kliniczne wyniki, które usprawiedliwiałyby zarówno ich koszty, jak i ograniczoną podatność na formowanie. Zaletą stopów chromo-kobaltowych Elgiloy jest możliwość zakupu ich w miększym, a zatem bardziej nadającym się do formowania stanie. Można je więc utwardzać przez obróbkę cieplną po uformowaniu. Obróbka cieplna zwiększa znacząco siłę. Po obróbce cieplnej najbardziej miękki Elgiloy uzyskuje właściwości porównywalne z klasyczną stalą nierdzewną, podczas gdy wyjściowo twardsze stopy metali szlachetnych w ortodoncji uzyskują właściwości „super” stali.

Źródło: Protetyka stomatologiczna

1

Współczesne aparaty ortodontyczne

Leczenie ortodontyczne zależy od reakcji zębów, a mówiąc ogólniej, od reakcji struktur twarzy na delikatne, ale stale działające siły.

W ortodoncji terminu biomechanika powszechnie używa się w odniesieniu do reakcji struktur zębowych i twarzowych na działanie sił ortodontycznych, a pojęcie mechanika pozostaje zarezerwowane dla właściwości czysto mechanicznych systemów (aparatów) ortodontycznych. Rozdział 9 tej części opisuje biologiczną odpowiedź na działanie sił ortodontycznych, która jest podstawą biomechaniki, oraz możliwości zakotwiczenia szkieletowego. Dotyczy projektowania oraz stosowania aparatów ortodontycznych i w większości jest poświęcony mechanice, ale uwzględnia również pewne aspekty biomechaniki.

aparaty ortodontyczne
aparaty ortodontyczne

Współcześnie w leczeniu ortodontycznym wykorzystuje się zarówno aparaty stałe, jak i zdejmowane. Tradycyjne aparaty zdejmowane pełnią obecnie rolę wspomagającą w leczeniu całościowym, pozostają ważną częścią leczenia wczesnego młodych pacjentów, leczenia pomocniczego dorosłych, jak i leczenia retencyjnego w każdym wieku. W ostatnich latach znacząco wzrosło stosowanie przezroczystych szyn (alignery), pozwalających na leczenie dość złożonych wad u pacjentów z zakończonym wzrostem. W pierwszej części opisano wszystkie rodzaje aparatów zdejmowanych stosowane obecnie w ortodoncji, z naciskiem na odpowiednie wprowadzenie elementów w celu projektowania
aparatów czynnościowych dla indywidualnych pacjentów. Zwrócono uwagę na rozważania istotne w leczeniu aparatami przezroczystymi typu aligner.
Na początku XXI w. nastąpił duży postęp w dziedzinie aparatów stałych, co opisano w drugiej części Podstawowe zasady aparatu edgewise, takie jak wykorzystanie drutów krawężnych w prostokątnych kanałach zamków, pozostały niezmienione. Zmiany dotyczą sposobu produkcji zamków i drutów. Zamki samoligaturujące, zarówno metalowe,
jak i ceramiczne, zajmują obecnie znaczące miejsce na rynku aparatów ortodontycznych. Wygląda na to, że w niedalekiej przyszłości istotną rolę odegra komputerowe projektowanie zamków i formowanie drutów. Istnieją dwie możliwości: pierwsza to indywidualne przypisanie wartości zamków dla danego pacjenta, tak aby można było użyć łuku bez dogięć lub tylko z kilkoma dogięciami; druga opcja zakłada stosowanie „czystych” zamków bez przypisanych cech, do których łuki formowane będą przez komputerowo sterowane roboty. Obie metody opierają się na wykorzystaniu laserowych skanów zębów i łuków zębowych oraz na cyfrowych modelach uzębienia zawierających informacje konieczne do produkcji indywidualnych zamków lub łuków ortodontycznych. Jest to jednak na razie możliwość czysto teoretyczna.

Przedsionek jamy ustnej

Przedsionek jamy ustnej

Przedsionek jamy ustnej ograniczony jest od zewnątrz wargą i policzkami, od strony wewnętrznej ze względu na brak zębów, tylko przez grzbiet wyrostka zębodołowego.

Znajduje się na nim przejście między ruchomą i nieruchomą błoną śluzową. Granicę tę można ustalić w przednim odcinku pociągając wargę. Ma to praktyczne znaczenie, ponieważ dla zapewnienia efektu przyssania protezy jej brzeg powinien znaleźć się obrębie ruchomej błony śluzowej i zaachować z nią ścisły kontakt podczas czynności mięśni. Ukształtowanie brzegu wentylowego protezy w przedniej części przedsionka nie jest na ogół trudne, ponieważ ruchoma błona śluzowa biegnie z wyrostka zębodołowego ku górze zataczając wąski łuk do błony śluzowej wargi i policzka, gdzie powstaje fałd przejściowy. Mięśnie wargi i policzków powodują, że układa się on stycznie do grzbietu wyrostka szczęki i pozostaje zamknięty w czasie czynności.

Przedsionek jamy ustnej
Przedsionek jamy ustnej

W przedniej części przedsionka zaznaczone są wyraźne zdwojenia błony śluzowej w postaci wędzidełka wargi górnej, leżącego w linii pośrodkowej oraz wędzidełka policzkowego obok zębów przedtrzonowych. Przy dużym zaniku wyrostka zębodołowego wędzidełka te mogą mieć swój początek na jego szczycie. Stan taki nie wpływa również na zakłócenie ukształtowania brzegu wentylowego, gdyż wędzidełka pociągane są przez mięśnie warg i policzka w kierunku wyrostka zębodołowego, pozostając w ścisłym kontakcie z brzegiem protezy. Z tego powodu zalecane wcześniej zabiegi operacyjne, mające na celu przesunięcie wędzidełek, stosuje się bardzo rzadko. Aby nie dopuścić do urazu wędzidełek w czasie czynności, na obrzeżu protezy trzeba wykonać wcięcia zapewniające swobodę ruchów.

Poza wędzidełkiem policzka w okolicy grzebieniaja jarzmowo zębodołowego— kostna ściana wyrostka zębodołowego zmienia swój bieg. Odstrony grzbietu wyrostka  unosi się ku górze i na zewnątrz, nie jest zaś skierowana do wewnątrz. Miejsce to pokryte
jest wędzidełkiem, a więc niezbyt widoczne. W przypadku znacznego zaniku wyrostka zębodołowego grzebień jarzmowo-zębodołowym  może przyjąć położenie prawie poziome. Oznacza to, że w wyniku przedłużenia protezy nie uzyska się brzegu wentylowego, ponieważ będzie się ona kołysać na kostnym podłożu. Poza przedsionek grzebieniem jarzmowo-zębodołowym znajduje się przestrzeń przyguzowa zwana również szpara guzowo-policzkową . Przy otwartych ustach widoczna jest jako wolna przestrzeń różnej
szerokości. Jak już wspomnia, dobrze rozwinięty guz szczęki może tworzyć na ścianie
kostnej miejsca podchodzące. Niewielkie podcienie są pożądane jak o pomoc w utrzymaniu protezy, gdy można ją wprowadzić na podłoże dzięki podatności błony śluzowej i wybraniu odpowiedniego kierunku osadzenia. Niekiedy konieczny jest zabieg chirurgiczny.

 

Zachowanie zębodołu za pomocą bioresorbowalnej błony kolagenowej

Celem badania było porównanie zębodół w poekstrakcyjnych  oddanych augmentacji za pomocą substancji nieorganicznej kości pochodzenia bydlęcego (BBM) w połączeniu oraz bez bioresorbowalnej błony koagenowej.

Cząsteczki BBM przeszczepiono zębodoły poekstrakcyjne u 23 pacjentów;
– 12 spośród tych pacjentów zastosowano sterowaną regenerację tkanek (GTR). Po dziewięciu miesiącach do histomorfometrycznej oceny pozyskano cylindryczne próbki tkanek twardych. Procentowe odsetki obszaru kostnego (BAF) dla brzeżnej, środkowej i wierzchołkowej części każdej próbki zostały obliczone crzy użyciu techniki liczenia punktów. Porówano zmiany wartości.

 

odbudowa za pomocą bioresorbowalnej błony kolagenowej
odbudowa za pomocą bioresorbowalnej błony kolagenowej

W przypadku obszarów:danych augmentacji z BBM średnia wahała się od 22,8% (koronowo),  36,3% (wierzchołkowo) w porównaniu
do obszarów poddanych augmentacji z użyciem BBM i błony kolagenowej (35,2% [koronowo] do 47% bioresorbowalnej [wierzchołkowo]). Porównania pomiędzy różnymi głębokościami i dwiema grupami pokazały wyraźny wzrost w BAF od obszarów koronowych do wierzchołkowych (P < 0,001). Wzór ten zaobserwowano w obu grupach (P < 0,001); był on istotnie większy w grupie poddanej augmentacji za pomocą BBM i błony kolagenowej (P < 0,05). W fazie bezpośrednio po ekstrakcji, BBM jako przeszczepiany materiał kościozastępczy zachowywał objętość zębodołu i umożliwił formowanie się nowej kości dla przyszłej preparacji łoża implantu. Odsetek obszaru kostnego był większy przy błonie GTR

Ekstrakcja zęba prowadzi do zmian morfologicznych i resorpcji wyrostka zębodołowego na skutek braku działania sił biomechanicznych na tkanki kostne. W fazie bezpośrednio po ekstrakcji, w obrębie zębodołu poekstrakcyjnego zachodzi unikalna kaskada ojenia.
Po usunięciu zęba w bezzębnym wyrostku zębodołowym dochodzi do wyraźnych zmian objętościowych.

Coraz większa potrzeba stosowania estetycznej implantologii stanowi wyzwanie dla lekarza. Lokalizacja implantu powinna spełniać wymogi estetyczne, czynnościowe i fonetyczne występujące u pacjenta. Sterowana regeneracja tkanek (GBR), zasada biologiczna oparta na selektywnej populacji komórek, umożliwiają osiągnięcie
wystarczającej objętości zregenerowanej kości.

Gdy dochodzi do zniszczenia przyzębia i widoczna jest częściowa lub całkowita destrukcja ścian zębodołu, wrastanie tkanki łącznej w zębodół staje się nie do uniknięcia, a w konsekwencji prowadzi to do zmniejszenia wymiarów wyrostka zębodołowego. Zastosowania materiałów kościozastępczych, takich jak substancja nieorganiczna kości pochodzenia bydlęcego (BBM) zachowuje wyrostek zębodołowy poprzez stabilizację skrzepu krwi, a zatem utrzymanie objętości obszaru i jednocześnie służy jako materiał osteokondukcyjny ułatwiający ciągłe formowanie się kości.

Leczenie dysharmonii zębowych

Leczenie dysharmonii zębowych

Leczenie dysharmonii zębowych i szkieletowych w znacznie zredukowanym uzębieniu
należy do najbardziej wymagających wyzwań w stomatologii. Wymaga ono – począwszy
od diagnostyki, przez planowanie leczenia, aż po jego realizację – ścisłej i dopasowanej
współpracy interdyscyplinarnej.

Dzięki cyfryzacji procesu produkcyjnego lekarz protetyk może po wyeliminowaniu zaburzeń szkieletowych i ortodontycznych zaproponować pacjentowi wykonanie optymalnego uzupełnienia protetycznego, odpowiadającego jego indywidualnej sytuacji klinicznej. Wirtualne planowanie implantacji i wykonanie uzupełnienia protetycznego metodą CAD/CAM umożliwia połączenie optymalnej funkcjonalności z doskonałą estetyką. Najlepszym materiałem w takich przypadkach
okazały się ceramiki tlenkowe na bazie dwutlenku cyrkonu.

Leczenie dysharmonii zębowych
Leczenie dysharmonii zębowych

Zmieniające się wymagania estetyczne pacjentów mają coraz większy wpływ na pole  ziałań lekarza. Ponieważ postępowanie z zakresu jednej dziedziny stomatologii
nie zawsze pozwala spełnić życzenia pacjenta, coraz większe znaczenie dla uzyskania optymalnego wyniku leczenia ma współpraca interdyscyplinarna. Strategia terapeutyczna powinna uwzględniać dany przypadek kliniczny w całej jego złożoności. Do określonych
celów zalicza się rozwiązanie nieprawidłowości anatomicznych, poprawę higieny jamy ustnej, poprawę stanu przyzębia, stworzenie właściwego zaguzkowania i warunków okluzyjnych, poprawę estetyki twarzy oraz indywidualną optymalizację estetyki zębów
przy jednoczesnym zadowoleniu pacjenta pod kątem zdefiniowanych życzeń i oczekiwań.

Istotne znaczenie dla uzyskania długotrwale stabilnego i wyważonego w zakresie estetyki i funkcji wyniku leczenia ma ścisła współpraca interdyscyplinarna, gwarantująca
bezpieczeństwo postępowania, odpowiednie zarządzanie kosztami i systematyczne przeprowadzenie wszystkich procedur.

Sformułowano następujące cele leczenia:
• Wstępne leczenie zachowawcze i systematyczne leczenie periodontologiczne
• Rekonstrukcja dolnego luku zębowego po wprowadzeniu implantów
• Ekspansja transwersalna z zastosowaniem metody GME (Guided Maxillary Expasion)
•Ustawienie szczęki i żuchwy w zwarciu neutralnym z zachowaniem zgodności linii pośrodkowych

Wykorzystanie implantów w kompleksowej rehabilitacji stomatologicznej należy planować w sposób sensowny pod względem ekonomicznym i zgodnie z indywidualną sytuacją danego pacjenta. W ramach ograniczenia kosztów można było zrezygnować z wykonania
długoczasowego uzupełnienia tymczasowego. Aby zlikwidować znaczne zwężenie poprzeczne szczęki, zwłaszcza w obszarze trzonowców, które powodowały obustronny zgryz krzyżowy, a następnie móc przeprowadzić transwersalne poszerzenie szczęki i wydłużyć górny łuk zębowy, chirurg zastosował uznaną i sprawdzoną w praktyce metodę wspomaganego chirurgicznie rozsuwania szwu podniebiennego (SARME = Surgically Assisted Rapid Maxillary Expansion). Porównując wynik leczenia po chirurgicznej korekcie dysgnacji szkieletowej Klasy III z sytuacją wyjściową2 można zauważyć różnice szkieletowe i w zakresie tkanek miękkich w wymiarze strzałkowym i pionowym.

6

Umocowanie chirurgiczne wszczepów

Ważnym założeniem podstawowym zapewniającym sukces w implantologii jest umocowanie chirirgiczne implantu w kości.

Umocowanie chirurgiczne
Umocowanie chirurgiczne

Warunkiem dla tej tzw. pierwotnej stabilności położenia jest daleko idąca zgodność pomiędzy implantatem i wypreparowanym łożem w kości. Dzięki udoskonaleniom wierteł i frezów znormalizowanych, dostosowanych do każdego kształtu implantatu, uzyskano szerokie możliwości chirurgiczne w prawie wszystkich ważnych systemach implantacji.
Znormalizowanie systemów implantacyjnych i związana z tym zgodność frezowania chirurgicznego z geometrią implantatów wpływa pozytywnie nie tylko dzięki osiągnięciu pierwotnej stabilności implantatu, ale także dlatego, że po umocowaniu
chirurgicznym wszczepu pozostaje jedynie wąska szczelina pomiędzy implantatem a otaczającą go kością. W przypadku dużych szczelin, szczególnie w zakresie szyjki implantatu, wrasta do nich jeszcze bezpośrednio po operacji tkanka łączna
i dochodzi do wczesnego tworzenia się łatwo powstających w tym obszarze okołowszczepowych kieszeni kostnych.
Ważne znaczenie podczas chirurgicznego frezowania łoża dla implantatu ma nadal dostateczne chłodzenie wewnętrzne (fizjologicznym roztworem soli kuchennej) wiertła i niskoobrotowe frezowanie w zakresie 300-500 obr. na min. Należy w każdym przypadku unikać przegrzania łoża kostnego implantatu umocowanie. Zgodnie z dzisiejszym stanem
wiedzy jako wartość krytyczną określa się wzrost temperatury ponad 47°C [16J. Wzrost temperatury powyżej tej wartości powoduje nekrozę kości w łożu implantatu i w zdecydowany sposób pogarsza prognozowanie. Podczas chirurgicznego zakotwiczenia implantatu ustawienie jego osi i lokalizacje należy dostosować do wymogów protetycznych.

Ze względu na zasady protetyczne (unikanie skośnego ustawienia kładki) powinno się
spróbować wprowadzać implantaty do kości możliwie w jednakowej odległości od środka
żuchwy.

Można przy tym rozróżnić zakotwiczenie chirurgiczne przeprowadzone
z/lub bez szablonów prowadzących. Jeżeli zostaną umocowane jedynie dwa implantaty
(I koncepcja leczenia), należy zwrócić uwagę, czy skonstruowana później przednia
linia podparcia pomiędzy trzpieniami implantatów odpowiada zasadom protetycznym
dla uzębienia resztkowego, jest wystarczająco długa i możliwie przebiega pod kątem p ro stym do szeregu zębów bocznych.

Przy wystarczająco długim i znajdującym się pod kątem prostym do siodeł protezy przednim zespoleniu kładkowym umocowanie implantatów możliwe jest pewne i definitywne prowadzenie późniejszej protezy całkowitej bez nadmiernego obciążenia skręcającego, działającego na implantaty zakotwiczone w odcinku przednim.

Projektując mosty ekstensyjne lub protezy podparte jedynie na impiantatach, należy ze względów  protetycznych do właściwego zakotwiczenia chirurgicznego zastosować pomocniczo szablony prowadzące dla wymaganej liczby koniecznych 5-6 implantatów zarówno w szczęce, jak i żuchwie.

Źródło: Protetyka stomatologiczna

 

 

W protetyce stomatologicznej

Znaczenie psychomatyki w protetyce stomatologicznej

W protetyce stomatologicznej widoczne jest najczęściej znaczenie psychosomatyki i jej niezbędność. Potwierdzają to wyniki badań klinicznych wielu autorów m.in. Baltersa, Heinricha czy Hupfaufa, którzy jednoznacznie wykazali istnienie problemów psychologicznych i psychosomatycznych u pacjentów korzystających z uzupełnień protetycznych. Nie przytoczono dotychczas żadnych istotnych wątpliwości.

Znaczenie psychomatyki
Znaczenie psychomatyki

W gabinecie protetycznym spotyka sic pacjentów z zaburzeniami psychosomatycznymi wymagającymi leczenia. Problem diagnostyczny tych pacjentów polega na tym, żc zgłaszane dolegliwości, np. uczucie „pieczenia” w jamie ustnej i nerwoból nerwu trójdzielnego, jak też zewnątrz i wewnątrzustne zaburzenia czucia mogą być bardzo często wywoływane błędami leczenia protetycznego. Pacjenci ci wędrują od gabinetu do gabinetu i często poddawani są próbom leczenia, które nie są ani celowe ani planowane, wynikają zaś jedynie z bezradności, przy czym stosowana nierzadko polipragmazja prowadzi do niemożliwych do zbadania uszkodzeń i zmarnowania niemałych często środków finansowych. Postępowanie powyższe jest niezadowalające zarówno dla lekarza, jak i pacjenta; poza tym taka polipragmazja w poprzednich latach prowadziła często obie strony do rozstrzygnięć sądowych. W międzydyscyplinarnym zespole w Münster opracowano pięć kryteriów diagnostycznych, publikowanych już kilkakrotnie i przedstawionych krótko niżej.

Dolegliwości pacjenta wykraczają znaczenie poza granice wyznaczone przez anatomię i fizjologię. Nietypowego bólu twarzy, który stanowi jeden z najczęstszych problemów diagnostycznych, nie można na określić jako neuralgii nerwu trójdzielnego,
jeżeli przekracza on granice anatomiczne, tzn. przechodzi poza linię środkową głowy aż do potylicy lub nawet w okolice szyi. W tym przypadku trzeba zawsze podejrzewać istnienie związku z psychosomatyką.

Jeżeli przebieg obserwowanych dolegliwości różni się zasadniczo od typowych przebiegów znanych z kliniki i patofizjologii, należy podejrzewać istnienie schorzenia psychosomatycznego. Podejrzenie takie trzeba wziąć szczególnie pod uwagę,
gdy w przebiegu schorzenia występują niezwykłe wahania w rodzaju i intensywności dolegliwości.

Podejrzenie podłoża psychosomatycznego należy rozważyć również wówczas, gdy podjęte postępowanie, które w dolegliwościach somatycznych sprawdziło się jako terapeutyczne, nie daje pozytywnego wyniku (np. jeśli bólu zlokalizowanego w żuchwie nic można usunąć za pomocą znieczulenia przewodowego). Jeśli wcześniejsze próby rehabilitacji protetycznej nie powiodły się, nie należy szukać błędów jedynie w poprzednio
używanej protezie, zwłaszcza, że została ona już zmieniona w wyniku późniejszego postępowania. Powyższe kryterium trzeba zawsze brać pod uwagę, zwłaszcza gdy wiele wykonanych uprzednio uzupełnień nie doprowadziło do rehabilitacji protetycznej.

Rodzaje Przemieszczenia

Rodzaje przemieszczenia zębów

Z wieloletnich badań wynika, że optymalne poziomy sił ortodontycznych do przemieszczenia zębow powinny być wystarczająco duże, aby stymulować aktywność komórek bez całkowitego zamknięcia naczyń krwionośnych więzadeł ozębnej.

Na efekt biologiczny ma wpływ zarowno wielkość siły przyłożonej do zęba, jak i obszar więzadeł ozębnej, na ktory działa siła. W determinowaniu odpowiedzi więzadeł ozębnej bierze udział nie tylko sama siła, ale także stosunek siły do jednostki powierzchni albo nacisku. Ponieważ przyłożona siła, a przez to także nacisk, rożnią się w zależności od typu przemieszczeń zębow, staje się konieczne sprecyzowanie danego typu przemieszczenia, jak rownież wielkości siły w celu ustalenia najkorzystniejszych poziomow sił do
celow ortodontycznych. Najprostszą formą ruchu zęba jest nachylanie korony.

Rodzaje Przemieszczenia
Rodzaje Przemieszczenia

Ruch ten występuje, gdy do korony zęba zostanie przyłożona pojedyncza siła (np. sprężyna rozporowa aparatu zdejmowanego). Wowczas ząb rotuje (obraca się) wokoł swojego „środka oporu”, punktu zlokalizowanego w przybliżeniu w połowie długości korzenia zęba. W takim przypadku strefa nacisku znajduje się w pobliżu wierzchołka korzenia zęba po tej samej stronie co działająca siła (sprężyna) oraz na szczycie brzegu kostnego wyrostka zębodołowego po stronie przeciwnej. Maksymalny nacisk na więzadła ozębnej występuje na szczycie brzegu kostnego wyrostka zębodołowego i w okolicy szczytu korzenia. Zmniejsza się jednak stopniowo w kierunku środka oporu zęba i w tym miejscu jest najmniejszy.

W trakcie nachylania korony zęba tylko połowa pola powierzchni więzadeł ozębnej jest obciążana. Jak pokazano na różnych „schemat obciążania” dwa trojkąty okrywających połowę pola powierzchni więzadeł ozębnej. Z drugiej jednak strony nacisk na obszary obciążone jest duży w porownaniu z siłą przyłożoną do korony.

Rownoczesne przyłożenie pary sił do korony zęba może spowodować osiowe przemieszczenie zęba (tj. wierzchołek korzenia i korona zęba przemieszczają się w tym samym kierunku i w takim samym stopniu). W takim przypadku całe pole powierzchni więzadeł ozębnej w strefie nacisku jest obciążone rownomiernie. Aby spowodować jednakowy nacisk na więzadła ozębnej i jednocześnie taką samą odpowiedź biologiczną, będzie wymagana dwukrotnie wieksza siła.

Stop ceramiczno-metalowy

Stop ceramiczno-metalowy musi być wystarczająco gruby, aby nie ulegał odkształceniom (to znaczy musi być sztywny). Wynika z tego, że idealny stop ceramiczno-metalowy powinien mieć wysoki moduł sprężystości.

Stop ceramiczno-metalowyJednakże, chociaż moduły sprężystości stopów stomatologicznych różnią się znacznie, praktyczne zalety używania sztywniejszych materiałów są minimalne, ponieważ nawet bardziej podatne na zginanie stopy ceramiczno-metalowe mogą być zredukowane do minimalnej grubości odlewu 0,5 mm i nadal są do zaakceptowania z klinicznego punktu widzenia. Stop ceramiczno-metalowy nie powinien topić się podczas wypalania porcelany, ani też wykazywać odkształcania w wyższych temperaturach. Gdy stop ceramiczno-metalowy jest ogrzewany podczas wypalania porcelany, jego moduł sprężystości musi być wystarczająco wysoki (materiał musi być sztywny), aby metal nie był podatny na deformację. Jednakże, wraz z chłodzeniem odbudowy, stop powinien być w stanie w pewnym stopniu deformować się, aby zmniejszać naciski wywierane przez minimalne kurczenie się porcelany.

Jeżeli moduł sprężystości stopu jest zbyt duży, stop nie będzie zmniejszać naprężeń. W ten sposób naprężenia dotyczyć będą tylko porcelany i mogą prowadzić do jej pęknięcia. „Wypełzanie” (amer. creep) to naprężenie zależne od czasu, które powstaje w wyniku działania sił, a jego rezultatem jest odkształcenie materiału lub jego wypływanie. Do „wypełzania” dochodzi w materiale, który deformuje się nawet wtedy, gdy działające na niego siły pozostają takie same. Występuje w metalach przy temperaturach bliskich punktowi topnienia. Można je kontrolować przez unikanie wyjątkowo długich cykli wypalania. „Wypełzanie” to wypływ, który zachodzi w podwyższonych temperaturach. Dla stopów złota „wypełzanie” przy wysokiej temperaturze zachodzi przy około 3200°C. Można je zmniejszyć poprzez zmianę składu stopu w taki sposób, aby zjawisko wzmożonej dyspersji występowało w wysokiej temperaturze. Tak jak w przypadku wszystkich materiałów do wewnątrzustnych uzupełnień, stop ceramiczno-metalowy powinien być odporny na matowienie i korozję w jamie ustnej.

Źródło: Stomatologia estetyczna